วันนี้ก็มาพร้อมสาระเช่นเดิม ผู้เขียนพยายามรวมรวมความผิดพลาดที่พบบ่อยของเจ้าหนี้ในคดีเช็คมารวมไว้ในโพสนี้ ซึ่งเคยมีเจ้าหนี้หลายคนมาปรึกษาผู้เขียนแต่เจ้าหนี้บางคนไปกระทำการให้เป็นผลเสียในคดีอาญาเสียแล้ว คงบังคับได้แต่ทางแพ่งเท่านั้นซึ่งไม่มีโทษจำคุกทำให้การบังคับคดีเป็นไปโดยลำบาก ผู้เขียนเลยนำเรียงเป็นข้อควรระวังมาไว้ หวังว่ามีประโยชน์บ้างไม่มากก็น้อย ลองศึกษากันดูครับ
1. #อายุความ คดีเช็คเป็นความผิดอาญาที่ยอมความได้ ดังนั้นจะต้องมีการแจ้งความร้องทุกข์หรือยื่นฟ้องคดีเองภายใน 3 เดือนนับตั้งแต่วันที่ธนาคารปฎิเสธการจ่ายเงิน มิฉะนั้นคดีอาญาขาดอายุความ
2. #อย่าหลงทำสัญญาประนีประนีนอมยอมความ ถ้าฟ้องคดีเช็คเป็นคดีอาญา และฟ้องคดีแพ่ง(ตามมูลหนี้เดียวกัน) อย่าหลงไปทำสัญญาประนีประนอมยอมความในคดีแพ่ง เพราะจะทำให้คดีอาญาระงับลง ถึงแม้จะระบุไว้ในแพ่งว่า การประนีประนอมนอมยอมความดังกล่าวไม่ถือเป็นการยอมความในคดีอาญาก็ตาม หรือจะเขียนยกเว้นในทำนองอื่น ถือว่าคดีอาญาระงับ (ฎ.1949/2543)
3. #เช็คที่ไม่ลงวันที่ในเช็ค ผู้ทรงเช็คสามารถลงวันที่และฟ้องคดีแพ่งได้เท่านั้น ผู้ออกเช็คไม่มีความผิดทางอาญา (ฎ.729/2530 , 607/2522)
4. #ออกเช็คแลกเงินสดไม่มีความผิดทางอาญา (ควรจะทำสัญญาประกอบว่าออกเช็คจ่ายหนี้ใดยอดเงินเท่าไร) ( ฎ.ป.1518/2535 )
5. #ออกเช็คเพื่อชำระดอกเบี้ยเงินกู้ที่คิดในอัตราเกินกว่าที่กฎหมายกำหนด(ร้อยละ 15 ต่อปี) ถือว่าเป็นโมฆะ ไม่มีดอกเบี้ยต่อกัน ผู้สั่งจ่ายเช็คไม่มีความผิดทางอาญา (ฎ.496/2537)
6. #กรณีเช็คใบเดียวกันขึ้นเงินหลายครั้ง อายุความแจ้งความร้องทุกข์ 3 เดือน ให้เริ่มนับตั้งแต่การขึ้นเงินครั้งแรก (ฎ.2252/2522)
7. #การแจ้งความร้องทุกข์ต้องระบุชัดว่า ประสงค์แจ้งความร้องทุกข์เพื่อดำเนินคดีจนถึงที่สุด หากระบุว่า ร้องทุกข์เพื่อกันอายุความขาด ร้องทุกข์เพื่อเป็นหลักฐาน ไม่ถือเป็นการร้องทุกข์ (ฎ. 314/2529 , 986/2525)
8. #ออกเช็คชำระหนี้ซื้อขายที่เป็นโมฆะ ผู้ออกเช็คไม่มีความผิดทางอาญา เช่นการซื้อขายที่ดินที่เป็นโมฆะเพราะไม่ทำตามแบบ คือไม่ทำเป็นหนังสือและจดทะเบียนต่อเจ้าพนักงานที่ดิน (ฎ.2894/2522)
9. #หนี้ที่ผิดกฎหมายเช่นหนี้พนัน หรือหนี้ที่ขัดต่อความสงบเรียบร้อยและศีลธรรมอันดีของประชาชนถือเป็นโมฆะ ผู้สั่งจ่ายเช็คไม่มีความผิดทางอาญา (ฎ.166/2523 หนี้พนัน , หนี้ตอบแทนผลประโยชน์จากการฮั๊วประมูล ฎ.3047-3048/2531)
10. #ออกเช็ควางเป็นหลักประกัน มิได้มีมูลหนี้กัน เพียงออกเช็ควางเป็นการค้ำประกัน ผู้สั่งจ่ายเช็คไม่มีความผิดทางอาญา (ฎ.586-600/2504)
11. #การแปลงหนี้ใหม่ หนี้เดิมระงับ ผู้สั่งจ่ายเช็คในมูลหนี้เดิมหลุดพ้นจากความรับผิด ไม่ต้องรับผิดในทางอาญา (ฎ.3809/2530)
12. #สัญญาเช่าซื้อไม่ลงลายมือชื่อผู้ให้เช่าชื้อ ถือว่าสัญญาเช่าซื้อไม่มีผลผูกพัน ผู้สังจ่ายเช็คไม่ต้องรับผิด (ฎ.8703/2543)
13. #ควรขึ้นเช็คตรงวันที่ลงในเช็ค หากวันที่ลงในเช็คมีเงินพอ แต่ภายหลังเงินไม่พอชำระ ผู้สั่งจ่ายเช็คไม่ต้องรับผิดในทางอาญา (ฎ.1875/2527)
14. #คดีเช็คเป็นความผิดยอมความได้ หากตกลงกันไว้ก่อนว่า ถ้าเช็คไม่มีเงินจะไม่เอาความกัน ข้อตกลงใช้บังคับได้ ผู้ออกเช็คไม่มีความผิด (ฎ.1651/2520)
15. #ขายลดเช็คหลังเช็คเด้ง ผู้เสียหายคือเจ้าของเช็คคนแรก ผู้ซื้อเช็คต่อไม่ใช่ผู้เสียหาย (เจ้าของเช็คคนแรกเป็นผู้เสียหาย)(ฎ.4383/2545 , ฎ.1488/2521)
ผู้สนใจศึกษาเพิ่มเติมต่อได้ในหนังสือ สาระคดีเช็ค โดยอาจารย์วิชัย ตันติกุลานันท์
บทความเรียบเรียงโดย ทนายภูดิท โทณผลิน

https://line.me/R/ti/p/%40kft2307m

ผู้เขียน ทนายภูดิท โทณผลิน 084-7068581